Inês* zocht nieuwe kansen in Nederland, keerde terug en bouwt in Brazilië als jonge moeder een nieuw bestaan op.
We ontmoeten Inês in een cafeetje in de buurt waar ze sinds haar terugkeer woont. De serveerster brengt Pamonha: gekookt maismeel in kokosmelk met kaas, gewikkeld in maisbladeren. Terwijl we deze lokale plakkerige lekkernij delen, praten we met haar over haar terugkeer en hoe het nu met haar gaat. Haar dochtertje is net 1 jaar geworden en zit sinds kort op de opvang. Daardoor heeft Inês tijd om haar verhaal te vertellen, een verhaal van veerkracht en doorzettingsvermogen.
zicht vanuit het vliegtuig naar huisOp zoek naar kansen
In 2024 werkte Inês als softwareontwikkelaar bij een bank en bezocht ze voor haar werk voor het eerst Nederland. Kort na haar terugkeer werd ze ontslagen en vond ze geen nieuwe baan. Inês wachtte niet af en besloot haar geluk in Nederland te beproeven.
De eerste maanden werkte ze in verschillende hostels en trok ze van stad naar stad. Ze was verrast door het aantal Brazilianen in Nederland: mensen met zeer uiteenlopende verhalen en achtergronden, uit verschillende regio's van Brazilië. Via WhatsApp-groepen hielden ze contact en gaven ze elkaar advies.
Nadat haar visumvrije periode voorbij was, vond Inês een baantje in de horeca. Ze werkte veel voor weinig geld en huurde een kamertje van een vriend van haar werkgever. Ze was altijd moe, en de angst om ontdekt en uitgezet te worden was nooit ver weg.
In Nederland dacht ik de hele tijd: ‘Wat als ze erachter komen dat ik geen verblijfsvergunning heb?’
Ik was voortdurend bang om uitgezet te worden.
Terug naar huis, met een kind op komst
Na het overlijden van haar oma besloot Inês terug te keren naar Brazilië om daar haar leven weer op te bouwen. Kort daarna ontdekte ze dat ze zwanger was. Zodra ze de vader op de hoogte bracht, verdween hij uit beeld. Ze stond er alleen voor en probeerde hem via verschillende consulaten op te sporen, omdat ze wilde dat hij zijn verantwoordelijkheid nam. In Brazilië is dat ook praktisch van belang: alleen als ze kan aangeven wie de vader is, kan ze aanspraak maken op bepaalde voorzieningen. Advies vond ze onder andere via een WhatsApp-groep voor Braziliaanse moeders in Nederland. Ze had in die periode graag meer ondersteuning en advies gehad over haar plotseling veranderde situatie.
Via IOM keerde Inês terug naar Brazilië. Haar dochter werd geboren en met hulp van IOM huurde ze een woning. Na drie maanden begon ze online als docent Engels, zodat haar dochtertje thuis kon blijven.
Straatbeeld in de woonplaats van InêsEen nieuw leven als moeder
Inês heeft vrienden en familie om zich heen, maar als alleenstaande moeder blijft het pittig. Als zwarte vrouw heeft ze bovendien te maken gehad met racisme, zowel tijdens de zwangerschap als bij het zoeken naar werk. Terugkeren is nooit makkelijk, maar voor Inês betekent het ook een nieuw leven als moeder.
Alles is nieuw voor me. Ik moet mijn plek in de samenleving weer vinden en tegelijkertijd wennen aan het moederschap. Dat is niet makkelijk.
Voor nu is het vooral overleven, maar Inês zet alles in op een betere toekomst, voor zichzelf en voor haar dochtertje. Nu haar dochter naar de opvang gaat, heeft ze meer ruimte om werk te zoeken. Uiteindelijk wil ze weer in de IT aan de slag.
Het is niet makkelijk in Brazilië, maar zoals Inês zelf zegt: 'hier ben ik in elk geval iemand.'
*Om haar privacy te beschermen, hebben we haar naam veranderd.
